Çocuklara El Yıkama Alışkanlığı Kazandırmak
Anne & Bebek

10 dk okuma

Gün içindeki aktivitelerimiz sırasında farkında olmadan düşündüğümüzden daha çok yüzeye dokunuruz. Bu yüzeyler temiz gibi görünseler de, aslında pek çok bakteri ve virüsü üzerlerinde bulundururlar. Haliyle bu yüzeylere temas eden ellerimiz, en sık ve kolay kirlenen organımızdır.

Çocuklar ise, yetişkinlere göre çok daha hassas bir bağışıklık sistemine sahiptir. Bu nedenle sağlıklarına ve hijyenlerine dikkat etmeleri gerekir. El yıkama alışkanlığını küçük yaşlardan itibaren kazanmaları, onlara daha sağlıklı ve temiz bir geleceğin kapısını açar.

Peki, çocuklarda el yıkama alışkanlığı nasıl oluşturulur? Bu yazımızda çocuklara el yıkama alışkanlığı kazandırma yollarına birlikte göz atacağız.

Çocuklarda El Yıkama Alışkanlığı Oluşturmak Neden Önemlidir?

Çocuklarda ishal ve akut solunum yolu enfeksiyonları sıklıkla görülen hastalıklardandır. Özellikle kişisel temizliğine yeterince dikkat etmeyen ailelerin çocuklarında bu gibi hastalıklara yakalanma oranının daha yüksek olduğu görülmektedir.

Yapılan araştırmalardan elde edilen sonuçlara göre, çocuklara sadece el yıkama alışkanlığının kazandırılmasının bile bu gibi hastalıkların önüne geçtiği görülmüştür. Bu nedenle çocuklarınıza küçük yaşlardan itibaren el yıkamanın önemi vurgulamalı ve el yıkama alışkanlığı kazanmasını sağlamanız gerekir.

Çocuklarda El Yıkama Alışkanlığı Nasıl Kazandırılır?

Çocuklarınıza el yıkama alışkanlığı kazandırmanın çeşitli yolları vardır. Şimdi hep birlikte bu yolları birer birer ele alalım:

  • Anne Babalar, Çocuklarının Aynasıdır

Çocuklarınızın el yıkama alışkanlığı kazanmasını istiyorsanız, öncelikle sizin bu alışkanlığa sahip olmanız gerekir. Çocuklar, anne ve babalarının yaptıklarını taklit etmeye çalışarak büyürler.

Sizin ellerinizi yıkadığınızı görmeyen çocuklarınız, bu alışkanlığı kolay kolay kazanamayacaktır. Aksine düzenli bir şekilde kişisel temizliğini yerine getiren ve el yıkama alışkanlığı bulunan anne babaların çocukları, herhangi bir baskı ve zorlamaya gerek kalmadan bu alışkanlığı kazanabilirler.  

Çocuklarınızla dışarı çıktıktan sonra eve döndüğünüzde ilk olarak siz banyoya gidip ellerinizi yıkayın. Bu sırada çocuklarınızdan da size eşlik ederek ellerini yıkamalarını isteyin. Çocuklarınız ile birlikte ellerinizi yıkarken şarkı söyleyebilir ya da bir tekerleme uydurabilirsiniz. Böylece çocuklarınız hem sizin de bu alışkanlığa sahip olduğunuzu görecek hem de kendileri de bu alışkanlığı kazanmak yolunda ilk adımı atmış olacaklardır.

  • Çocuklar Ellerini Yıkarken de Eğlenebilirler

Çocuklar ellerini akan suyun altına bırakıp sabun ile köpürtmeyi pek de eğlenceli bulmayabilirler, ama bu alışkanlığı eğlenceli hale getirmek sizin elinizdedir. El yıkama alışkanlığını eğlenceli bir hale getirmek için, lavabonun üzerine oyuncaklar koyabilirsiniz. Banyonun duvarına eğlenceli resimler eşliğinde ellerini ne zaman yıkamalarını gerektiğini anlatan notlar yapıştırabilirsiniz. El yıkamanın önemini anlamalarını sağlamak için, hijyen temalı oyunlar ve oyuncaklar satın alabilirsiniz.

Örneğin Turkcell Pasaj’da bulabileceğiniz Sabun Atölyesi sayesinde, kendi sabunlarını yapabilirler. Balık, istiridye, deniz yıldızı gibi kalıplar ile birbirinden eğlenceli sabunlar üretip, bu sabunlar ile ellerini yıkayabilirler. Böylece kendi ürettikleri renkli, şekilli ve kokulu sabunlar ile ellerini yıkamanın keyfine de varacaklardır. Oyuncak banyo seti de çocuklarınıza banyoyu daha çok sevmelerini sağlamada yardımcınız olabilir.

  • Onlara El Yıkama Alışkanlığını Baskı Yapmadan Kazandırın

Çocuklarınıza el yıkamanın önemini anlatmaya gayret edin. Ancak bunu yaparken onları zorlamamaya ve baskı uygulamamaya dikkat etmelisiniz. Onlara ellerini yıkamalarını ne emredici ne de yalvarırcasına bir ses tonu ile söylemelisiniz. Bağırmadan, tehdit etmeden, pazarlık yapmadan  ve kırıcı sözler söylemeden, sevginizi ve otoritenizi bir arada göstererek ondan ellerini yıkamasını istemeniz büyük önem taşır. Bunun için sevgi dolu, ama ciddi olduğunuzu göstermeniz yeterli olacaktır.

Ondan ellerini yıkamasını isterken, yanlış anlayabileceği ve takıntıya dönüştürebileceği cümleler kurmaktan kaçının. Örneğin, “ellerini yıkamazsan hasta olursun” gibi bir cümle onu ileride temizlik konusunda takıntılı bir kişiye dönüştürebilir.

  • El Yıkama Aktivitesini Oyuna Çevirebilirsiniz

Bir kartona 20 eşit büyüklükte kare çizin. Çocuğunuzdan elini her yıkayışından sonra bu karelere birer etiket yapıştırmasını isteyin. Karton üzerindeki 20 karenin tamamı etiketle dolduğunda ona istediği bir aktiviteyi gerçekleştireceğinizi söyleyin. Oyunun sonunda maddi ödüller vermemeye dikkat edin. Bu oyunun sonunda çocuğunuzun elde edeceği ödül, tamamen motivasyon amaçlı olmalıdır.

  • Banyo Aksesuarlarınızı Renklendirin

Sevimli kalıplardaki rengarenk sabunlar, çizgi film karakterleri ile bezenmiş havlular, oyuncaklar, renkli paspaslar, banyo ördekleri onlar için banyonuzu renkli bir dünya haline getirecektir. Bu sayede hem ellerini yıkama hem diş fırçalama ve banyo yapma alışkanlığı kazanması oldukça kolaylaşacaktır.

Çocuklar Ellerini Nasıl Yıkamalı?

El temizliği, aslında çok kolay bir kişisel temizlik gibi görünse de, sadece çocuklar tarafından değil, pek çok yetişkin tarafından da doğru bir şekilde uygulanmayan bir aktivitedir.

Ellerinizin üzerindeki mikroorganizmalardan tamamen temizlenmesi için yıkama sırasında dikkat etmeniz gereken bazı hususlar vardır. Bu hususlara dikkat etmeyen pek çok insan ellerini yıkadığını düşünse de, aslında yeterince temizlememiş olduğunun farkında bile değildir.

Çocuğunuzun ellerini doğru bir şekilde yıkadığından emin olmanız için, şu hususları mutlaka öğrenmesini ve her zaman uygulamasını sağlamalısınız:

  • Çocuklarınız ellerini en az 30 saniye boyunca yıkamalıdır. 30 saniyeden az süren yıkama işlemleri ellerinin yeterince temizlenmesini sağlamayacaktır. Çocuklarınızın ellerini en az 30 saniye boyunca yıkadığından emin olmak için, banyoya bir kum saati koyabilir ve ondan ellerini yıkamaya başlamadan önce kum saatini çevirmesini isteyebilirsiniz. Renkli bir kum saati, çocuğunuzun daha çok ilgisini çekecektir.
  • İlk olarak ellerini su ile tamamen ıslatmalıdır.
  • Daha sonra sabunla ellerini ovalayarak, iyice köpürmesini sağlamalıdır.
  • Ovma işlemi elin tamamına, tüm aralık ve kıvrımlarına uygulanmalıdır. Parmakların uçları, parmak araları, baş parmak, avuç içi, bilekler, tırnaklar, ellerinin iç ve dış yüzeyleri iyice ovularak köpürtülmelidir.
  • Ellerinin her yerini iyice köpürterek ovalandığından emin olduktan sonra, çocuğunuz ellerini su ile durulamalıdır.
  • Durulama işlemi tamamlandıktan sonra ellerini temiz bir havlu yardımı ile kurulamalıdır.
  • Çocuğunuzun kullandığı havlunun sık sık değiştirilmesi gerekir.

Bu şekilde yıkanan eller, üzerindeki bakteri, virüs ve mikroorganizmalardan arındırılarak tertemiz bir hale gelmiş olacaktır.

Close up of woman washing hands in bathroom

Çocuklar Ellerini Ne Zaman Yıkamalı?

Banyonuzda lavabonun üzerindeki duvara eğlenceli çizimlerin bulunduğu bir kağıt asabilirsiniz. Bu kağıda çocuğunuzun ellerini ne zaman yıkayacağını anlatan notlar yazabilirsiniz. Bu sayede çocuğunuz hem ellerini ne zaman yıkaması gerektiğini daha kolay öğrenir hem de dalgınlık ile unutma ihtimalini ortadan kaldırmış olursunuz. Elbette bu notları çocuğunuzun göz hizasında asmanız gerektiğini unutmamalısınız.                                                                                                                                                    

Çocuğunuzun ellerini mutlaka yıkamasını gerektiren durumları şöyle sıralayabiliriz:

  • Dışarıdan eve döndüğü zaman,
  • Öksürdükten, hapşırdıktan ya da burnunu sildikten sonra,
  • Yemek sofrasına oturmadan önce,
  • Tuvaletten çıkmadan önce,
  • Mutfağa gidip bir yiyecek hazırlamadan önce,
  • Bir bebeğe dokunup sevmeden önce,
  • Dişlerini fırçalamadan önce,
  • Oyun oynama aktivitesini tamamladıktan sonra,
  • Elleri ile çiğ besinlere dokunduktan sonra,
  • Hasta olan bir arkadaşı ile el sıkıştıktan sonra

Çocuklarınıza el yıkama alışkanlığı ile birlikte diş fırçalama alışkanlığını da kazandırabilirsiniz. Diş fırçalama alışkanlığının eğlenceli bir aktiviteye dönüşmesini sağlamak için çizgi film karakterli diş fırçaları alabilirsiniz. Turkcell Pasaj aracılığıyla bulabileceğiniz kız ve erkek çocuklarınız için özel olarak dizayn edilmiş diş fırçaları işinizi kolaylaştıracaktır.

scrolltotop svg